Σε Κοινοβουλευτική Δραστηριότητα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΡΙΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΙΝΔΥΝΩΝ, ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ 

Επί της Αρχής του Νομοσχεδίου

Γ. Σημεία κριτικής

Γ1. Επί της νομοθέτησης: 

Πρώτο : Ο τεράστιος όγκος του ΝΣ το οποίο υπεισέρχεται σε λεπτομερή ζητήματα, όπως θέματα οργάνωσης και αρμοδιοτήτων της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, που θα μπορούσαν να ρυθμιστούν με Προεδρικά Διατάγματα, όπου θα υπήρχε και ο προληπτικός έλεγχος του ΣτΕ. Στην ίδια λογική ο νομοθέτης ρυθμίζει, μέχρι τελευταίας λεπτομέρειας, θέματα προσωπικού, ενδεχομένως και για λόγους πολιτικής σκοπιμότητας. 

Δεύτερο : Ασάφεια όρων, εννοιολογικές συγχύσεις, βερμπαλισμός και ασυνταξίες με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον Εθνικό Μηχανισμό, ο οποίος στο άρθρο 2 παρ. 1 περιγράφεται και ως δομή και ως λειτουργία.  Ορατός είναι επίσης και ο κίνδυνος συγχύσεων στο πεδίο εφαρμογής, όπως θα δούμε πιο κάτω.  

Τρίτο : Χρόνος και κόστος. Στην Έκθεση Αξιολόγησης Συνεπειών που συνοδεύει το Νομοσχέδιο αναφέρεται (σελίδα 8) ότι για την πλήρη εφαρμογή των ρυθμίσεων απαιτείται η έκδοση διαταγμάτων και κανονιστικών πράξεων που αριθμούν 128 στο σύνολο! 

Τέταρτο : Σε σύνολο 190 άρθρων, 15 αφορούν τον εθελοντισμό, 114 αφορούν την Πυροσβεστική και μόνο 54 αφορούν την Πολιτική Προστασία! 

ΘΑ ΕΠΡΕΠΕ ΝΑ ΑΛΛΑΞΕΙ Ο ΤΙΤΛΟΣ. ΝΑ ΑΡΧΙΖΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ.

Πέμπτο : Περιλαμβάνει μια σειρά από πολύ σημαντικά ζητήματα, όπως η μεταφορά των φυλακών Κορυδαλλού, οι Χώροι Εποπτευόμενης Χρήσης ναρκωτικών ουσιών κ.λπ., τα οποία εμφανίστηκαν μετά τη διαβούλευση, προφανώς για να αποφευχθεί η τελευταία. 

Γ2. Επί των ρυθμίσεων 

Βασικές παρατηρήσεις:

  1. Οι δομές και λειτουργίες, αντί να απλοποιούνται γίνονται πιο πολύπλοκες. Προστίθενται νέα επίπεδο διοίκησης και εντολών, αυξάνονται τα πρόσωπα που εμπλέκονται στη λήψη των αποφάσεων. Τα τραγικά περιστατικά στο Μάτι, στην Μάνδρα (η δίκη ξεκίνησε την Παρασκευή 24/1/2020) και συνολικά οι φυσικές καταστροφές των τελευταίων ετών έδειξαν ότι χρειαζόμαστε πιο απλές και πιο σαφείς λειτουργίες.
  2. Το 2ο κρίσιμο στοιχείο είναι ότι διασπάται το ενιαίο της ευθύνης και της εντολής οριζοντίως και καθέτως. Στο παρόν σχέδιο νόμου, ο Περιφερειάρχης διατηρεί την ευθύνη για την πολιτική προστασία εντός της περιφέρειάς του, αρμόδιος όμως για τα απαραίτητα έργα είναι ο Γενικός Γραμματέας Πολιτικής Προστασίας. Ένα άλλο παράδειγμα είναι η δημιουργία 13 θέσεων περιφερειακών συντονιστών πολιτικής προστασίας (μετακλητοί), οι οποίοι συντονίζουν, αλλά δεν αποφασίζουν. Η απόφαση μένει στους αιρετούς περιφερειάρχες και δημάρχους. Με το ερώτημα να προκύπτει εύλογα για το τι ακριβώς κάνουν οι Περιφερειακοί Συντονιστές την ώρα της κρίσης, ποιος έχει την επιχειρησιακή ευθύνη και ποιος αποφασίζει γιατί. 
  3. Απέναντι στις δυσλειτουργίες του παρελθόντος, η Κυβέρνηση προτείνει ένα πολύ συγκεντρωτικό μοντέλο. Το πρόβλημα δεν ήταν το “αποκεντρωμένο” μοντέλο αλλά οι γραφειοκρατικές δομές και λειτουργίες, η έλλειψη προληπτικών πολιτικών, οι μηχανισμοί ελέγχου, αξιολόγησης και διαφάνειας. Η παράταξή μας έχει αντιτείνει και υποστηρίξει σθεναρά την αποκέντρωση όλα αυτά τα χρόνια. Και ακριβώς αυτό είναι που χρειαζόμαστε και στην πολιτική προστασία, όχι μόνο λόγω της καλύτερης γνώσης των τοπικών και περιφερειακών δεδομένων από τις αντίστοιχες αρχές και κοινωνίες, αλλά και λόγω της εγγύτητας κατά την ώρα της κρίσης. 
  4. Φτιάχνεται ένα τεράστιο σχήμα από πολυπληθείς νέες δομές, νέα νομικά πρόσωπα, υψηλόβαθμες θέσεις κ.λπ., που πέραν των δυσλειτουργιών, αυξάνει θεαματικά τα κόστη και τις σπατάλες
    1. Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων (Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ.).
    2. Στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη δημιουργείται Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ Πολιτικής Προστασίας.
    3. Συστήνεται, ως νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου, Επιχειρησιακό Ταμείο Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών.
    4. Ιδρύεται Εθνική Σχολή Διαχείρισης Κρίσεων και Αντιμετώπισης Κινδύνων.
    5. Ιδρύεται Κέντρο Μελετών Διαχείρισης Κρίσεων (ΚΕ.ΜΕ.ΔΙ.Κ.), ως νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου,
    6. Συστήνεται Μόνιμο Επιστημονικό Συμβούλιο Πολιτικής Προστασίας.
    7. Συστήνεται η Επιτροπή Εκτίμησης Κινδύνου.
    8. Στο άρθρο 43 προβλέπεται η ένταξη του ήδη υφιστάμενου Ευρωπαϊκού Κέντρου Δασικών Πυρκαγιών στη δομή της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, το οποίο θα λειτουργεί ως σημείο επαφής ενός δικτύου ενδιαφερομένων μερών σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
    9. Γραφείο Τύπου του ΝΑΤΟ.
  5. Η δημιουργία Νομικών Προσώπων Ιδιωτικού δικαίου θέτει ζητήματα διαφανούς και συνετής οικονομικής διαχείρισης. 
  6. Οι υπερεξουσίες του Γενικού Γραμματέα ακόμη και σε ζητήματα που θα ήταν αδιανόητο να παρεμβαίνει μέχρι πριν από λίγα χρόνια. Χαρακτηριστικά παραδείγματα : επεμβαίνει στα συμβούλια κρίσεων και ορίζει τον αναπληρωτή, ρυθμίσεις που θέτουν εμφανώς θέματα δεοντολογίας. Είναι προφανές ότι αυτό το υπερφιλόδοξο σχέδιο δεν μπορεί να λειτουργήσει στο επίπεδο ενός Γενικού Γραμματέα. Είναι προφανής ο κίνδυνος να μην εισακούγεται από κρίσιμους συντελεστές (ειδικά την ώρα των αποφάσεων), πολιτικούς, στρατιωτικούς και υπηρεσιακούς. Το Κίνημα Αλλαγής έχει προτείνει την υπαγωγή της πολιτικής προστασίας απευθείας στον Πρωθυπουργό ή στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο.
  7. Το κόστος και ο προϋπολογισμός υλοποίησης. Δεν υπάρχει εκτίμηση κόστους λειτουργίας ή κατά προσέγγιση προϋπολογισμός, πλην ελαχίστων περιπτώσεων. Οι νέες δαπάνες δεν ξεπερνούν αθροιστικά τα 4,5 εκ ευρώ. Εύλογα κανείς αναρωτιέται, 4,5 έλειπαν απ την πολιτική προστασία για να λειτουργήσει αποτελεσματικά ή μήπως θα δούμε στην πορεία αυτά τα 4,5 εκ. να πολλαπλασιάζονται;  
  8. Για πρώτη φορά μεταφέρονται απόρρητα κονδύλια στην Πολιτική Προστασία
  9. Δεν υπάρχει καμία πρόνοια για μηχανισμούς ελέγχου και αξιολόγησης των δομών, των λειτουργιών και του συνόλυο των πόρων, όπως οφείλει να προβλέπει μια ολιστική προσέγγιση. 
  10. Το βαθμολόγιο δημιουργεί πυροσβέστες 2 ταχυτήτων. Για τους πολλούς (9.623 πυρονόμους-αρχιπυροσβεστες και πυροσβέστες) υπάρχουν μόνο 4 κλιμάκια εξέλιξης, με συνέπεια την απουσία ευκαιριών και κινήτρων εξέλιξης για την συντριπτική πλειονότητα των εργαζομένων. Για τους λίγους, υπάρχουν 13 κλιμάκια, και μάλιστα μέσα από διαδικασίες που αφήνουν περιθώρια κομματικών ή άλλων αθέμιτων παρεμβάσεων.
  11. Η αξιολόγηση, ο κανονισμός μεταθέσεων κ.λπ. είναι ζητήματα που θα έπρεπε κανονικά να αποτελούν το τελικό στάδιο μιας αξιολόγησης δομών, λειτουργιών, περιγραφής καθηκόντων, στοχοθεσίας κ.λπ.. 
  12. Δεν έγινε καμία σε βάθος ανάλυση για της αποτυχία του όλου συστήματος αντιμετώπισης των πρόσφατων καταστροφών στο Μάτι και τη Μάνδρα Αττικής, όπως και συνολικά των καταστροφών στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια ούτε συνολικότερα των δομών και λειτουργιών της πολιτικής προστασίας. 
  13. Τόσο ο Εθνικός Συντονιστής Πολιτικής Προστασίας, όσο και οι 13 Συντονιστές Πολιτικής Προστασίας των Περιφερειών, δεν επιλέγονται με κάποια αξιοκρατική διαδικασία μέσω ΑΣΕΠ ή κάτι παρεμφερές όπως το opengov αλλά τελούν υπό την έγκριση της εκάστοτε Κυβέρνησης. 
  14. Εντάσσονται στο νομοσχέδιο πολύ σοβαρά ζητήματα τα οποία δεν τέθηκαν στην διαβούλευση : Από τη μεταφορά των Φυλακών Κορυδαλλού μέχρι τους Χώρους Εποπτευόμενης Χρήσης. Τα ζητήματα αυτά ούτε έκτακτα είναι ούτε η διοίκηση τα αγνοούσε. Αντίθετα, επί χρόνια βρίσκονται στη δημόσια συζήτηση. Προφανής σκοπός αυτού του αιφνιδιασμού είναι να εξαιρεθούν από τη διαβούλευση.
  15. Ως προς τις φυλακές, θα αναπτύξουμε τη θέση μας πιο αναλυτικά στην κατ’άρθρο συζήτηση, αλλά αυτό που προκύπτει από το σχέδιο νόμου είναι ότι για πρώτη φορά επιχειρείται η ιδιωτικοποίηση των φυλακών.
  16. Και εδώ ανακύπτουν δύο πολύ σοβαρά ζητήματα. Πρώτον, ήδη υπάρχει το Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης των Καταστημάτων Κράτησης (ΦΕΚ Β’ 1575/28.11.2001). Πόσο συμβατοί είναι αυτοί οι σχεδιασμοί με το παραπάνω πλαίσιο και ποια είναι η άποψη της Κτιριακές Υποδομές Α.Ε.; Δεύτερο, υφίσταται πλέον μια διεθνής εμπειρία, ειδικά τις τελευταίες δεκαετίες στις ΗΠΑ αλλά και αλλού, για την είσοδο των ιδιωτών στις φυλακές. Τι αξιολόγηση έχει γίνει αυτών των δεδομένων;
  17. Στο άρθρο 188 η τροποποίηση του Εθνικού Μηχανισμού Διερεύνησης Περιστατικών Αυθαιρεσίας και το γεγονός ότι ο Συνήγορος του Πολίτη εξοπλίζεται με πολύ σημαντικές αρμοδιότητες για την αντιμετώπιση αυτών των φαινομένων. Το ερώτημα είναι αν ο Συνήγορος έχει την υποδομή για να μπορέσει να ανταποκριθεί στις νέες αρμοδιότητες. 
  18. Το άρθρο 189 είναι η Τροπολογία που είχαμε επεξεργαστεί την προηγούμενη Κοινοβουλευτική περίοδο, η Μένη Μαλιώρη λόγω της τεράστιας εμπειρίας της και ο Κώστας Μπαργιώτας ως αρμόδιος Βουλευτής. Την εν λόγω τροπολογία είχαμε καταθέσει στο Νομοσχέδιο του Υπουργείο Υγείας τον Μάρτιο 2019 και οι ρυθμίσεις της αποτελούν δικές μας θέσεις και προτάσεις ως Κίνημα Αλλαγής. 

Πληκτρολογήστε και πατήστε το enter.

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑΣ ΜΙΧΑΛΗ ΚΑΤΡΙΝΗ ΣΤΟ Ν/Σ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΙΔΟΜΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ